Question:
Bilirkişiler Meclisi'nin rehberi gözetmesi nasıl gerçekleşmektedir?

ziyaretler saymak: 75    Category Uzmanlar Konseyi’nin Görev ve Yetkileri         
Answer

Anayasanın yüz on birinci maddesinin başında, Bilirkişiler Meclisi'nin rehberi gözetmesi hakkında şöyle geçmektedir: "Her zaman rehber, kendi kanuni görevini yapamaz hale gelir veya anayasanın 5 ve 109'uncu maddesinde geçen şartlardan birisini kaybederse ya da ilk baştan bu şartlardan birisini bulundurmadığı anlaşırsa rehberlik makamından azledilir." Anayasanın bu maddesinden anlaşılan noktalar şunlardır: a) Rehberin, anayasada geçen şartları, sadece seçilme anında değil rehberliğinin devamında da bulundurması gerekmektedir. b) Bilirkişiler Meclisi'nin, rehberin belirlenmesindeki görevi, sadece rehberin seçilmesiyle sınırlı değildir ve rehberliğin devamında da bu şartların kalıp kalmadığı hususunda araştırma ve incelemelerine devam etmeleri gerekmektedir. c) Şartlardan birisinin ilk baştan olmadığı veya sonradan kaybedildiği ortaya çıktığı takdirde Bilirkişiler Meclisi'nin görevi, bu müçtehidi rehberlik makamından azletmek ve yerine bütün şartları taşıyan yeni bir müçtehidi rehber olarak halka tanıtmaktır. Şart veya sıfatların taşınmaması, bazen seçilmiş olan müçtehitte, yaşlılık, hastalık ve bunun gibi tabii nedenlerin gerçekleşmesinden kaynaklanmaktadır. Bazen de kendi seviyesindeki müçtehitlerden birisinin ilmi veya ameli yönden ilerleme kaydetmesinden kaynaklanmaktadır. Elbette bu ilerleme, eğer rehber seçilirken bu müçtehitte bu ilerleme olmuş olsaydı seçilmiş olan rehber değil de bu müçtehidin rehber olarak seçileceği şeklinde olması gerekmektedir. Böylesi bir durumda Bilirkişiler Meclisi'nin görevi ilerleme kaydederek seçkin hale gelen bu müçtehidi halka rehber olarak tanıtmaktır. Rehberlik için gerekli olan şarlar veya sıfatların taşınmaması, bazen sürekli olmakta ve bazen de geçici bir süre için olmaktadır. Şart veya sıfatların sürekli olarak kaybedilmesi, ölüm veya unutkanlık ve güçsüzlüğü beraberinde getiren ağır yaşlılık gibi ölüme yakın durumlarda gerçekleşmektedir. Bu şartlar veya sıfatların geçici olarak kaybedilmesi ise tedavisinin, kısa bir sürede mümkün olmadığı ve uzun zamana ihtiyaç duyulduğu hastalıklar durumunda gerçekleşebilir. Böylesi durumlarda da Bilirkişiler Meclisi'nin görevi, sonuçları duyurmasıdır. Rehberlik için gerekli şartlar ve sıfatların sürekli olarak kaybedilmesi durumunda yeni bir rehberin belirlenerek halka duyurulması gerekmektedir. Ama bu şartlar veya sıfatların geçici olarak kaybedilmesi durumunda ise rehberin görevini geçici olarak yapması için bir şurayı oluşturması gerekmektedir. Anayasanın 111'inci maddesinde şöyle geçmektedir: "Rehberin vefatı, kenara çekilmesi veya azledilmesi durumunda Bilirkişiler Meclisi'nin, en kısa zamanda yeni bir rehberi belirleyerek halka tanıtmak için girişimde bulunması gerekmektedir. Yeni rehber belirlenene kadar cumhurbaşkanı, adalet bakanı ve Mecme-i Teşhis-i Maslahat(1) (Maslahatı Belirleme Kurulu) tarafından Şûra-yı Negehban(2) (Gözetim ve Denetim Kurulu) üyelerinden seçilen birisinden oluşan bir şûra, rehberin görevini geçici olarak yapmakla görevlidir. Rehber hastalık veya başka bir olaydan dolayı geçici olarak görevini yapamaz hale gelirse bu zikredilen şûra, geçici olarak rehberin görevini yapmakla sorumludur.


Refrence:

1.Millet Meclisi'nin almış olduğu kararlar şer'i boyutunun değerlendirilmesi için Şûra-yı Negahban'a (Gözetim ve Denetim Kurulu) sunulmaktadır. Bu alınan karar, Şûra-yı Negahban tarafından onaylanırsa yürürlüğe girmektedir ve onaylanmazsa yürürlüğe girmez. Ama Millet Meclisi, Şûra-yı Negahban tarafından onaylanmayan bu kararı tekrar mecliste yeniden karar olarak alırsa bu defa bu karar, Şûra-yı Negahban'a değil de Mecme-i Teşhisi Maslahat Kurulu'na sunulur ve bu kurulda alınan karara göre hareket edilir. 2.Şûra-yı Negahban, 12 üyeden oluşmaktadır ve 12 üyenin altısı müçtehit ve diğer altısı ise hukukçudur. ------------------------------ Kaynak: DÜŞÜNCE ESİNTİSİ ; AYETULLAH CEVATİ AMULİ . www.ahlulbaytportal.com


Sunulan cevaplar zorunlu olarak Ehl-i Beyt (a.s) Kurultayı’nın görüşünü yansıtmamaktadır

Ad
E-Posta
Yorumlar